Boekenmening

zelfhulp uit de middeleeuwen

Als je op zoek bent naar persoonlijke groei of een oplossing zoekt voor jouw mentale gezondheid, bij wie zul je dan te rade gaan? Tegenwoordig zijn er veel zelfhulpboeken te krijgen, maar voor Peter Jones biedt de hedendaagse literatuur onvoldoende inzicht in de persoonlijkheid en de betekenis van het verlangen. Hij graaft diep in de middeleeuwse geschriften en ontdekt dat de zeven hoofdzonden in onze tijd nog hoogst actueel zijn. Hoogmoed, afgunst, woede, luiheid, hebzucht, gulzigheid en lust beïnvloeden voortdurend ons handelen. Door deze hoofdzonden onder de loep te nemen, toont hij hoe de middeleeuwse schrijvers ons een gids voor een goed leven en een weg tot zelfkennis aanreiken.

Eerst wordt de ontstaansgeschiedenis van de hoofdzonden toegelicht. Daarna verkent Jones elke hoofdzonde aan de hand van een cultureel object, een levensbeschrijving van iemand die met deze zonde geworsteld heeft en een rijke verzameling aan literatuur. Zijn verdienste is dat hij eeuwenoude bronnen met een frisse blik en toegankelijke stijl presenteert. Hij laat zien dat de oude schrijvers niet zozeer op zoek waren naar morele zuivering, maar gericht waren het leren omgaan met deze ‘gedachten’, wat wij tegenwoordig burn-out, jaloezie, verveling of kwaadheid zouden noemen. Als een ware zelfhulpgids nodigt hij de lezers uit op een reis waarbij geleerd wordt om gevoelens eerlijk onder ogen te zien, te leren leven met je gebreken, betekenis te vinden in de verwarring, onze kwetsbaarheid te aanvaarden, te ontdekken wie we werkelijk zijn, jezelf een nieuwe richting te geven, weer lief te hebben en je te verwonderen over het noodzakelijke. Zo komen hedendaagse zelfhulp, middeleeuws denken en ontwapenende autobiografische anekdotes hier samen. De taal van het verleden en heden vloeien samen tot één; het gaat hier niet om historie, maar om onszelf. Ook Jones maakt zichzelf onderdeel van het onderzoek door regelmatig in de spiegel te kijken, alsof hij volgens de traditie te biecht gaat. Door zijn gedachten uit te spreken ontneemt hij de zonden hun macht. Zijn schrijfstijl is hierdoor levendig, menselijk en herkenbaar.

De grote vraag die na het lezen van dit boek oprijst, is in hoeverre de technieken van de middeleeuwse woestijnvaders, zoals waakzaamheid, onderscheiding, benoemen en geduld, losgemaakt kunnen worden van hun theologische context waarin ze zijn ontstaan? Voor de woestijnvaders waren de hoofdzonden een obstakel tussen de mens en zijn Schepper. Bij Jones gaat het vooral om een tevreden en beter afgestemd leven. God komt bij hem niet ter sprake. Maar hoe spreek je over afleidende gedachten en obstakels zonder de weg en het doel die ze belemmeren te benoemen? Hierin mist hij het verlangen van de woestijnvaders om getransformeerd te worden naar liefde, zuiverheid en een diepere eenheid met God.

De taal van de innerlijke geneesheer is bewaard, maar de bestemming van de genezing (de weg tot God) is volledig uit beeld verdwenen. Ook is het jammer dat bij de vertaling van hoogmoed vooral het begrip trots wordt gebruikt, waardoor de oorspronkelijke betekenis wordt verarmd. En zo kun je dit boek zien als een getuigenis hoe de moderne mens zichzelf opnieuw tot project heeft gemaakt, zonder onderwerping aan vader, regel of gemeenschap. Zelfcompassie heeft de plaats ingenomen van ontvangen vergeving en genade. Jones zoekt oprecht naar een betere afstemming op anderen en zichzelf, maar maakt hij zich daarbij tegelijkertijd ook niet schuldig aan de zonde waarmee hij zijn zoektocht begon?

Op zoek naar genoeg

Tomas was geen twijfelaar. Hij was net zoals ik en net zoals jij. Want: Tomas was bereid om met zijn Rabbi te sterven maar niet om zonder Hem te leven. Tot die conclusie komt Tyler Staton en hij schrijft er een prachtig boek over.

Net zoals Tomas in Jezus' tijd is Tyler Staton een realist. Hij stelt de juiste vragen. Ken jij die jonge dame die net een scheiding moest doormaken en zegt: "Ik moet alleen maar huilen als ik de kerk binnenstap, daarom blijf ik maar weg." Of die jongeman die zo goed werd opgevangen door een liefdevol gezin en je ziet hem later toch weer terugvallen in die verslaving die hem kapotmaakt en als je hem wat eten aanbiedt, neemt hij dat aan maar hij wil niks meer met God te maken hebben, want 'waar was Hij toen mijn ouders mij niet zagen zitten?' Of dat prachtige jonge stel dat met een lege kinderkamer geen vervulling vindt in de zondagse kerkdienst omdat het verdriet over wat er gebeurd is zo overweldigend is en de mensen in die kerk precies de verkeerde dingen zeggen. Tyler Staton haalt talloze voorbeelden uit gebeurtenissen die in ons mensenhart een diepe teleurstelling of een diep verdriet teweegbrengen.

Hij zegt: Hebben we in de kerk genoeg respect voor elkaar en genoeg vertrouwen op God, om de diepste en meest hartverscheurende vragen te laten bestaan zonder ze onmiddellijk de kop in te drukken met een veel te simpel verstandelijk antwoord?

Voor Tomas was de blijdschap van zijn vrienden over het open graf en hún ontmoetingen met Jezus niet genoeg.

De zin die mij het meest trof in dit boek was: "Het meest moedige van alles wat in de evangeliën door iemand is gedaan, is wat Tomas deed - buiten wat Jezus heeft gedaan -, was besluiten om op de volgende zondagavond terug te gaan naar de bovenzaal waar zijn vrienden waren. Wat mij betreft mocht het boek hier stoppen. Tyler Staton had zijn punt gemaakt.

Ben ik net als Tomas? We krijgen allemaal te maken met een of meer ervaringen in het leven waardoor onze hoop wordt weggeslagen, onze doelen nutteloos blijken, onze vreugde is vervlogen en onze liefde onmogelijk lijkt. Ben ik als hij? Zou ik teruggaan naar de kerk, waarvan Tyler Staton heeft ontdekt dat voor twijfel en teleurstelling nauwelijks plaats is.

Eén ding is al eeuwenlang duidelijk en wordt door dit boek weer in het volle licht geplaatst: We hebben een ontmoeting met Jezus nodig, juist op dat moment. Het moment dat je je volkomen onderuitgehaald voelt, je niet meer weet hoe het verder moet en je beseft dat het leven er vanaf dit moment totaal anders zal uitzien.

De kerk is bang voor twijfel, want in onze cultuur is twijfel hip. Zolang je twijfelt lijk je slim en intelligent en als je gelooft moet je wel onnozel, bekrompen of goedgelovig zijn. Om in de kerk aan te komen met jouw verdriet als je tegen de muur bent aangelopen, moet je van goeden huize komen en juist dan is je fundament gebroken en ben je op drift geraakt.

Toch is het laatste deel van Statons boek van groot belang. Hij legt uit dat Jezus zijn opdracht om het Koninkrijk van God op aarde uit te breiden, gaf aan gelovigen en twijfelenden, lees maar in Matteüs 28:16-17 waar staat "En de elf discipelen zijn naar Galilea gegaan, naar de berg waar Jezus hen ontboden had. En toen zij Hem zagen, aanbaden zij Hem, maar sommigen twijfelden."

Tyler Staton maakt absoluut een enorm punt. Hij raakt elk mensenleven in dit boek.

Hij laat Jezus zien: Gaan jullie met Mij mee om voor me te bidden? vraagt Hij aan zijn drie vrienden. Ik ben doodsbang en diep verdrietig! Hij nodigt zijn vrienden wél uit om te delen in wat Hij meemaakt.

Staton geeft talloze voorbeelden van wat er in mensenlevens gebeurt en hoe ingewikkeld het is om dan de volgens de kerk goede keuzes te maken want "het is ontzettend moeilijk om met iets te breken dat bijna werkt."

Er is een voorwoord van John Mark Comer en achterin een uitgebreide lijst met noten.

Lees dit boek en laat je raken.

Ouderlingen

Ouderlingen spelen een belangrijke rol in de manier waarop God Zijn gemeente wil hoeden: zij bewaren de "schapen" voor afdwalen en waken tegen het binnendringen van kwaad en dwaalleringen. In dit boek biedt Jeramie Rinne een inleiding tot de essentie van het ouderlingschap. Hij heeft daarbij tot doel om een beknopte, Bijbelse taakomschrijving aan te reiken, zodat zowel de leiding van een gemeente als haar leden gezamenlijk een visie kunnen vormen op bediening en leiderschap.

Rinne legt uit wat de Bijbel zegt over de identiteit en de rol van de plaatselijke ouderling. Hij benadrukt sterk dat de taak van een ouderling uniek is en niet zonder meer te vergelijken valt met leidinggeven in het reguliere werk. Ook pleit hij voor een meervoudig ouderlingschap, waarbij ouderlingen de prediking ondersteunen en het pastoraat gezamenlijk dragen. Daarnaast reikt het boek meerdere praktische handvatten aan, zoals de notie dat aan de hand van meerdere criteria eerst onderzocht hoort te worden of iemand wel geschikt is voor deze taak. Het is niet alleen bedoeld voor ouderlingen of zij die zich op deze taak voorbereiden: ook gemeenteleden worden aangespoord de Bijbelse criteria te gebruiken en de leiders van hun gemeente al biddend hierbij te ondersteunen. Dit boek komt uit de Amerikaanse baptistische hoek, waarbij het ambt specifiek aan mannen wordt toegekend. Zij worden daarom ook vooral aangesproken.

De schrijfstijl kenmerkt zich door korte, eenvoudige zinnen en een directe aanspreekvorm, aangevuld met persoonlijke anekdotes; het is duidelijk bedoeld om door een breed publiek vlot gelezen te worden. Hier en daar vertonen inhoud en vertaling een lichte Angelsaksisch-evangelicale inslag. Het is goed om te beseffen dat niet elke Nederlandse kerk deze achtergrond deelt. Daardoorheen klinkt niettemin een warme, persoonlijke en appellerende toon. De inhoud bevat wel de nodige herhaling, wat ondanks de beknoptheid enigszins vertragend werkt.

Al met al leest het boek snel en vraagt het weinig tijd. Het laat zich gemakkelijk uitdelen aan nieuwe of toekomstige ambtsdragers. Ook kan het gebruikt worden om gemeenteleden toe te rusten in een visie op het ambt van ouderling.

Het jongetje dat bijen at

Met zijn debuut vertelt Gilbert Nyatanyi op bewogen en meeslepende wijze, en in alle eerlijkheid, zijn levensverhaal. Geen verhaal over bloemetjes en bijtjes, al vliegen de bijen wel als ankerpunt met zijn leven mee. Als kind maakte Nyatanyi zijn familie wijs dat hij bijen at. Een herinnering die door zijn hele verhaal en ontwikkeling heen verweven is. Deze bijen keren steeds terug: soms als een pijnlijke steek, dan weer als zoete honing.

Nyatanyi groeide op tussen twee werelden. Geboren en getogen in Rwanda, wordt hij op zijn achtste, na het overlijden van zijn vader, samen met twee broers naar het nuchtere hard werkende West-Vlaanderen gestuurd om te studeren en de toekomst van de familie te waarborgen. De spanning tussen beide werelden fungeert als een de rode draad in zijn verhaal. Zijn kinderlijke observaties en latere reflecties maken voelbaar hoe hij tussen beide werelden pendelde, totdat hij zichzelf hervindt als de Rwandese West-Vlaming.

Het verhaal is authentiek en dichtbij, alsof je op korte afstand mag meelopen. Afkomst, identiteit, liefde, vergeving, heimwee en veerkracht komen allemaal aan bod. Omdat hij thematisch zijn ervaringen ordent, is zijn verhaal niet altijd chronologisch verteld waardoor je soms door de tijd heen schiet, maar dat stoort op geen enkele manier.

Opvallend is de toon waarmee hij zijn verhaal brengt. Het is gemakkelijk om vanuit pijn, verdriet of woede te schrijven, maar Gilbert Nyatanyi kiest hier niet voor. Ondanks een bewogen leven zijn zijn woorden niet als de bijen: wel zoet, maar ze steken niet. Racisme schuwt hij niet te noemen, maar hij blijft genuanceerd en verzoenend. Ook toont hij veel dankbaarheid tegenover zijn pleegfamilie en de West-Vlaamse gemeenschap, zonder hen honing om de mond te smeren. In een tijd van harde kritiek en polarisatie is die milde en verzoenende toon als tegenkracht meer dan welkom.

De schrijfstijl kenmerkt zich door een rijke woordenschat en verrassende citaten. Uiteraard worden regelmatig Vlaamse woorden gebruikt, maar deze worden meestal ook in het Nederlands uitgelegd. Er worden ook veel opsommingen gebruikt; de ingebouwde keuken met dampkap, behangpapier en pedaalemmer, de straat met kasseien, verkeerslichten, kleine woningen en grote woningen, rijtjeshuizen en appartementen, alles in baksteen. En juist deze opsommingen maken de overweldigende bevreemding van zijn nieuwe wereld goed voelbaar. Door zijn hele verhaal heen blijft Nyatanyi de verwonderde observator, die op afstand kijkt en reflecteert.

Een hoopvol en waardevol boek. Het maakt de zoektocht naar identiteit met een gemengde culturele achtergrond goed invoelbaar; iets wat tegenwoordig geen zeldzaamheid meer is. Een aanrader voor wie wil begrijpen hoe het voelt om tussen twee werelden een eigen plek te vinden.

God spreekt vanaf de aarde

In deze bundel zijn twaalf preken van Willem Maarten Dekker verzameld die aansluiten bij het kerkelijk jaar: van Advent en Biddag, via Pasen tot Eeuwigheidszondag. Elke preek draait om een zorgvuldig uitgewerkte gedachte en telkens weet Dekker die zó te kiezen dat ze de hedendaagse lezer kan raken.

De preken lezen alsof de predikant zich rechtstreeks tot de gemeente richt: toegankelijk en eenvoudig, met hier en daar een kwinkslag. Vaak begint een preek met een herkenbaar, actueel voorbeeld, waarna Dekker de lezer bijna ongemerkt de tekst binnenleidt. Nergens wordt het zwaar of gewichtig; maar elke preek blijft van begin tot eind voor vandaag de dag relevant.

Onder elke preek schuilt een heldere theologische lijn. De titel vat het mooi samen: God spreekt vanaf de aarde. In de kerk, en in wat daar gebeurt, wordt de eeuwigheid aangeraakt. Dekker laat zien hoe God zijn Zoon niet alleen áán ons, maar ook ín ons heeft geopenbaard. God dient zich daarbij nooit vanzelfsprekend aan, maar wél steeds verrassend.

Kenmerkend is hoe trouw Dekker aan de tekst blijft. Juist door bij die ene specifieke tekst te blijven en deze haar eigen werk te laten doen, ontdekt hij wat zij te zeggen heeft. Ook legt hij met de aangereikte schriftlezingen soms verbanden tussen teksten onderling. Zo wordt de preek werkelijk een gestalte van het Woord van God. Niet altijd leiden de preken tot een sluitend antwoord maar dat is juist krachtig. Zo wordt elke lezer aangeraakt, doordat hij zich actief tot de tekst moet verhouden.

Het boek besluit met een definitie van, en voorwaarden voor een goede preek. Daarin toont Dekker zich behoorlijk kritisch: streng bakent hij de echte preek af tegenover een stichtelijke woord. Hij laat zien dat preken een serieus vak is dat de nodige kennis, wijsheid en tact vraagt. Een waardevolle bundel voor lezers en predikanten.

De eik en de lariks

Soms dwaal je door een bos en fantaseer je bij grote bomen welke mensen deze bomen allemaal voorbij hebben zien trekken. Vooral bij zeer oude bomen en grafheuvels drijft de fantasie al snel naar oeroude tijden. Welke geschiedenis heeft het bos allemaal meegemaakt? Hoe hebben de mensen en de maatschappij zich tot dit bos verhouden? En hoe heeft het bos de geschiedenis beïnvloed?

Sophie Pinkham maakt ook een wandeling door een zeer oud bos. Op originele wijze beschrijft zij de geschiedenis van Rusland vanuit het perspectief van het bos. Ze biedt hiermee een kroniek van de uitgestrekte en vitale bossen van Rusland en hun rol in een menselijke geschiedenis. En ze komt op haar rondwandeling nogal wat tegen. Van jagers verzamelaars tot kluizenaars, natuurbeschermers en houthakkers, machthebbers en dissidenten, legendes en folklore en een culturele geschiedenis met grote schrijvers en regisseurs. Zij ziet dat het bos een instrument van macht is. De geschiedenis van de Gouden Horde tot de huidige bossen in Oekraïne, kunnen gezien worden als een lange geschiedenis van imperialistische oorlogen. De rode draad is dat het bos altijd de kern heeft gevormd van de Russische nationale identiteit. Haar beschrijving van de geschiedenis is niet zozeer systematisch maar eerder thematisch en beeldend. Je krijgt hiermee een beter begrip van het Rusland van vandaag en hoe hedendaagse politieke besluiten soms geworteld zijn in oude historie. De eik en de lariks, twee bomen die het westen en het oosten van het land representeren, maar vanwege de immense reikwijdte van het land is het soms handig om tijdens het lezen af en toe een topografische kaart te raadplegen om goed te kunnen oriënteren waar zij in het bos verblijft.

Pinkham put ook rijkelijk uit sprookjes, uit grote literaire werken en films, waarbij de achtergronden en uitleg die ze hierbij geeft, verhelderend werken om deze bronnen ook beter te doorgronden. Ook voor vandaag de dag nog zeker de moeite waard om deze bronnen op te zoeken en daar verder in te verdiepen.

Al met al is dit een goed geschreven boek dat begrijpelijk maakt hoe diep landschap en nationale identiteit met elkaar verweven zijn. Na het lezen van dit boek heb je niet alleen meer inzicht gekregen in het Rusland van vandaag, maar als bijeffect zie je ook in je eigen land elk bos met andere ogen.

Klik

Sonneveld noemt dit boek ‘een masterclass voor iedereen die op zoek is naar echte verbinding.’ Zijn doel is dat we leren contacten te maken die dieper gaan dan het vluchtige contact via bijvoorbeeld de smartphone.

Hij doet dit door gebruik te maken van de wetenschap. Stappenplannen, psychologische patronen, modellen en technieken. Daarbij zijn voor de verwerking vragen en invuloefeningen bijgevoegd. Een manier om jezelf beter te leren kennen en verder te denken. En vooral te oefenen in het maken van een ‘klik’ met anderen.

Enerzijds een nuttig en goed idee, dit zelfhulpboek. Verhalen uit de praktijk, concrete adviezen om toe te passen van iemand die veel ervaring heeft op dit gebied.

En toch mis ik iets.

Sonneveld heeft het over verbinding maken op zielsniveau. Mijns inziens bereik je dit niet alleen door een stappenplan toe te passen. Overal wordt slechts de wetenschap aangehaald, maar niet het hart, de liefde. Bovendien komt nergens het geloof in Jezus ter sprake, de kern van waaruit je ware naastenliefde kunt leren. Van een uitgeverij als KokBoekencentrum had ik meer verwacht. Overigens schrok ik van het mensbeeld van de auteur: Wij zijn 'na 4 miljard jaar het sterkste dier dat uit de evolutie voortkwam. Daarom rijden wij paard en niet het paard ons, zo stelt hij.'

Daarom is mijn conclusie: Reinier Sonneveld heeft veel kennis gedeeld, maar hij heeft het belangrijkste laten liggen.

De keramist van de koningin

Deze roman is de tweede van drie van deze auteur die gebaseerd zijn op het Bijbelboek Esther. Afshar weet op knappe wijze de geschiedenis van de Bijbel te verbinden met fictieve personen en hun beslommeringen. Sjosjanna heeft haar geboortegrond moeten verlaten toen ze elf was, en onderweg naar de burcht Susan werden haar ouders gedood in een ongeluk. Nu zoveel jaar later is ze een getalenteerde pottenbakker, die levert aan het hof. Haar leven komt op zijn kop te staan als haar meester Haman sterft en zij de sleutel tot de redding van het Joodse volk in handen heeft, zonder dat ze dit weet. Samen met haar vroegere verloofde Jadon moet ze op zoek gaan naar de geheimen die hun oorsprong vinden in haar voorgeslacht. Daarbij stuit ze ook op het geheim van haar verbroken verloving. Daarnaast blikt Esther terug op haar tijd waarin ze koningin werd en ze het opnam tegen Haman in een later geschreven verslag. Persoonlijk vond ik de uitleg van een voor mij wat onbegrijpelijke passage in Esther een meerwaarde. Deze persoonlijke uitleg van de Bijbel kan je als lezer aanspreken of juist niet.

Afshar weet met haar gevatte dialogen en mooie beelden de Bijbelse tijden leven in de blazen. De geestelijke lessen zijn doorleefd en geven de lezer meer mee dan alleen een mooi verhaal. Bovendien weet ze de spanning zo op te bouwen dat je maar één ding wilt doen: verder lezen. Opnieuw een boeiend verhaal met geestelijke diepgang. Het enige wat misschien minder geslaagd is, is de voorspelbaarheid van de uitkomst van het verhaal.

Sjosjanna werkt samen met haar voogd in een pottenbakkerij, in het Perzische rijk, ten tijde van koning Ahasveros en koningin Esther. Zij houdt haar joodse achtergrond geheim, maar op een dag komt Haman, de eigenaar van de werkplaats achter haar ware identiteit en worden ze wreed door hem behandeld. Dan staat koningin Esther op tegen Haman, die ten val komt. De strijd is nog niet voorbij. Sjosjanna en koningin Esther moeten samenwerken om het dreigende gevaar voor het Joodse volk af te wenden. Omdat Sjosjanna’s leven in gevaar is, krijgt ze een militair toegewezen als haar beschermer. Deze man, Jadon, brak vijf jaar geleden haar hart en Sjosjanna gaat met tegenzin de samenwerking met hem aan.

Gods gijzelaar

Al meer dan twintig jaar geleden verliet Andrew Amerika om in Turkije zendingswerk te gaan doen, samen met zijn vrouw. Dan, volkomen onverwacht, wordt hij in 2016 gevangen gezet op beschuldiging van spionage, later van terrorisme. Het worden een paar zware jaren in verschillende Turkse gevangenissen.

Andrew bleek geen christen te zijn die elke berg aankon en juist dat maakt dit getuigenis zo indrukwekkend. Andrew wordt een gebroken man, is zwak en heeft het heel moeilijk, ook met God. Hij worstelt, maar lijkt niet boven te komen, zijn strijd is vreselijk zwaar. Soms ziet hij een klein lichtje. En: hij blijft geloven in een genadige God. Ook blijft zijn vrouw actief in het vragen van voorbede en het bezoeken van haar man.

De worstelingen van deze Amerikaan zijn echt, hij schrijft erover als was het gisteren. De overplaatsingen die hem tot grote angsten leiden, de enige christen tussen alle moslims in de cel. De lange straf die hem te wachten staat, zo komt na elke verhoring naar voren. Hij durft niet meer te hopen. Hij leest verhalen van christenen die hetzelfde meemaakten, maar zij lijken allemaal veel sterker, geloofshelden. Hij is zwak, hij kan geen moed meer opbrengen. Trump spreekt over zijn vrijlating met Erdogan, maar het levert niets op. De weg lijkt eindeloos.

Dit boek leest fijn. De schrijfstijl is persoonlijk. Het komt binnen. Ik vond het ook makkelijk om me met hem te identificeren. Ik zat tweeëntwintig jaar ‘gevangen’ in een ernstig ziek lichaam. Ik weet van uitzichtloosheid en hoe die je afmat. Elke hoop lijkt vervlogen. Het wordt alleen maar erger. Maar God hoorde de gebeden voor vrijlating van Andrew en de voorbeden en zelfs gebruikte Hij de politieke druk van president Trump richting zijn collega Erdogan. Er komt een einde aan de periode van gevangenschap, wel blijft de veroordeling wegens terrorisme, maar Andrew mag weer leven als vrij man in Amerika.

Stichting ‘De ondergrondse kerk’ stelt het boek gratis ter beschikking. Een mooie actie om mensen meer bewust te maken van wat er in de wereld aan de hand is met onze medechristen. Goed om je daarvan bewust te zijn.

Emotioneel gezond christen-zijn

Peter Scazzero heeft dit boek met als ondertitel: Geesteijk en emotioneel volwassen worden, geschreven als ervaringsdeskundige en voorganger van de New Life Fellowship Church in New York. Hij stelt dat kerken die de cursus Emotioneel gezond christen zijn in de praktijk brengen, een grotere impact hebben in de wereld dan de traditioneel gevormde kerken en in dit boek legt hij uit waarom.

Hij stelt dat er maar heel weinig mensen emotioneel ongeschonden en volwassen het ouderlijk huis verlaten en dat het belangrijk is om dit te erkennen en te herkennen bij voorgangers en gemeenteleden. Het helpt niet om steeds weer andere accenten te leggen, zoals: je moet meer Bijbelstudie doen, meer bidden, meer aandacht voor de Heilige Geest, meer onderscheiding van de geestelijke tegenstander, meer aanbidding, meer geven, etc. Natuurlijk heeft aandacht voor al die aspecten een positieve invloed, maar de kern blijft onveranderd. Hoe kwam het dat de auteur totaal geen vreugde meer ervoer in zijn werk en leven? Hoe kwam het dat de belofte van Jezus dat zijn juk zacht is en zijn last licht, niet uitkwam? Hoe kwam het dat hij zich verbitterd en depressief voelde? Hoe kwam het dat hij op zondag preekte over liefde en vergeving en op maandag in zijn auto zat te vloeken? Hoe kwam het dat zijn vrouw zich eenzaam en kapot voelde?

Scazzero noemt op p. 27 tien belangrijkste symptomen van emotioneel ongezond christen-zijn. Tot bladzijde 44 wordt pijnlijk duidelijk hoe het kan dat een christen emotioneel niet volwassen is.

Voordat je volwassen kunt worden, moet je begrijpen wie je zelf bent. Dat werkt de schrijver uit in hoofdstuk 2. Hij besluit elk hoofdstuk met een indringend en persoonlijk gebed.

In hoofdstuk 3 gaat het erom dat je onderkent hoe we geneigd zijn om onze weg met God los te kopppelen van emoties en gedragspatronen die mogelijk al generaties worden doorgegeven. Het vergt moed en energie om die patronen te gaan herkennen, door op te schrijven wat je voelt en doet. Aan de hand van duidelijke voorbeelden laat Scazzero zien dat het mogelijk is om dit te doen door jezelf vragen te stellen als: Welke boodschappen kreeg je van je ouders mee op het gebied van conflict, familie, relatie, geld, succes, boosheid, seks of de houding ten opzicht van andere culturen? Scazzero kijkt met de lezer hoe de patronen die voortzetten in de generaties bij Abraham, Izak en Jakob en zijn zonen.

Elke christen komt vroeg of laat bij de 'muur'. De schrijver geeft er een schema van op p. 111. De muur kan van alles zijn: een overlijden of een ander verlies, verraad, een niet uitgekomen toekomstdroom, een auto-ongeluk, gebrek aan vreugde, noem het maar. Er is rouw en het geloof 'werkt'. niet meer. Durf je in de donkere nacht te zeggen dat je verbijsterd bent en niet meer weet wat God aan het doen is, dat je boos bent en gekwetst, zeer verdrietig, dat God jou zelfs verlaten heeft? Durf je te waarheid over je eigen gevoel te uiten? Durf je te rouwen? Juist op dit plek is God. Hij verlangt ernaar om je in die emotie te ontmoeten en je iets te leren.

Als je door die 'muur' heen weet te komen met Gods hulp ben je veranderd door de gebrokenheid en je vermogen om te kunnen wachten op God. Er zal een nieuwe vreugde zijn. Een nieuwe relatie met God.

Mensen die emotioneel volwassen christen zijn, kennen hun beperkingen en grenzen, bewaken die ook en kiezen voor een eigen stijl van dichtbijheid bij God. Bij God zijn staat centraal in hun leven. Je leeft vanuit waarheid en gaat conflict of verschillen met respect aan en je brengt zonde en onrecht aan het licht. En ja, vervolging is een van de gevolgen.

Dit boek is helder en praktisch. Ik weet niet of de cursus ook in het Nederlands vertaald is, dat zou heel fijn zijn. Dan kunnen kerken ermee aan de slag.

"Haast ongemerkt had ik het beeld dat ik van mijn ouders had, op God geprojecteerd. Wat ik ook deed, het enige wat ik God tegen me hoorde zeggen was: 'Het is nooit genoeg'. Dat verband had ik nooit eerder gelegd, ik was verbijsterd."

De groei van het gedrag van mensen, verbeeld op p. 185-186, kun je er steeds weer bij pakken om te reflecteren op je eigen emotionele volwassenheid.

Het zou gaaf zijn als we in de kerk al met de kinderen aan het werk zouden kunnen gaan op dit gebied van ons leven. Dit boek vraagt om een vorming voor zowel kinderen, tieners als volwassenen.

John Mark Comer zegt: "Dit is een van de belangrijkste boeken die ik ooit gelezen heb. Ik lees het elke zomer opnieuw."

+ Emotioneel gezond christen-zijn uitgelegd.

+ Proces om emotioneel gezond te worden uitgewerkt.

+ Verduidelijkende schema's en tabellen.

+ Goede voorbeelden.

+ Autobiografische voorbeelden.

+ Bijbelse voorbeelden.

+ Duidelijke argumenten om hiermee in de gemeente aan de slag te gaan.

+ Je kunt het boek samen met je kring lezen en daarna op zoek gaan naar de cursus, dan ben je voorbereid op het werk dat jullie samen zullen verrichten en groeit de hoop op zo vruchtbaar mogelijk kunnen zijn.

+ De gebeden aan het eind van elk hoofdstuk zijn goede voorbeelden om over te nemen en zelf te bidden.

202912

Recensie

Jouw waardering

202911

Recensie

Jouw waardering

202910

Recensie

Jouw waardering

202909

Recensie

Jouw waardering

202908

Recensie

Jouw waardering

202907

Recensie

Jouw waardering

202906

Recensie

Jouw waardering

202905

Recensie

Jouw waardering

202904

Recensie

Jouw waardering

202903

Recensie

Jouw waardering