En voort wentelen de eeuwen

Alles wordt wat het is. Wie zich door dit boek laat meenemen, ontdekt dat de kerk geen grotere troost geboden kan worden dan een glimp te mogen ontvangen van de werkelijkheid die achter de coulissen van de geschiedenis schuilgaat; de strijd in de hemelse gewesten.

In dit boek werkt Bavinck zijn gedachten over het Bijbelboek Openbaring uit. Hij geeft daarbij geen exegetisch commentaar, maar biedt vooral het grotere plaatje achter de tekst. Als  vertrekpunt neemt hij Openbaring 12 waar de strijd tussen de vrouw (de kerk van alle tijden) en de draak, die haar vervolgt omwille van haar Zoon Jezus Christus, beschreven wordt. Hij stelt dat met Hemelvaart de geschiedenis feitelijk al ten einde is gekomen; alles wat wij daarna meemaken, draagt het karakter van een naspel. De afloop staat vast, ook al zal de strijd nog hevig zijn.

In de hemel klinkt het overwinningslied, maar op aarde zal deze werkelijkheid in onze waarneming nog manifest moet worden. De kerk leeft daarom in het spanningsveld van het ‘reeds’ en het ‘nog niet’, in een werkelijkheid vol tegenstellingen zoals de teksten in Openbaring zelf.  Maar eenmaal zal de wereld met al haar machten ontmaskerd worden en maakt Christus zichtbaar wat verborgen is.

Bavinck ziet in Openbaring daarom ook geen tijdschema maar een toenemende strijd waarbij meer en meer zichtbaar zal worden wat werkelijk is. De beelden en visioenen worden niet concreet gemaakt. Hij verklaart deze typologisch en geestelijk, maar tegelijkertijd wel manifesterend in onze tastbare werkelijkheid. Figuren als het beest en de antichrist worden niet primair als toekomstige personen gezien, maar als krachten die nu al werkzaam zijn en geleidelijk aan in hun kwaad meer zichtbaar worden. Het oordeel is in dit licht uiteindelijk goed nieuws, zonder dat hij de ernst hiervan verzacht. Hij biedt een uitgesproken christocentrische uitkomst waarin alles uitloopt op de overwinning van het Lam. Voor de kerk heeft hij voor deze tussentijd het devies om meer missionair te worden en te leren om vaker en oprecht te bidden.

Dit boek is geen ingewikkeld academisch werk en de lezer zal zeker niet verdwalen in allerlei suggestieve verklaringen. De inhoud is in alle eenvoud helder uitgelegd. Bavinck schrijft gericht tot de lezer in de wij-vorm en hij weet met eenvoudige laagdrempelige taal een voelbare diepte te bereiken. De schrijfstijl is plechtig, kleurrijk en beeldend, wat goed aansluit bij de taal van Openbaring zelf. De toon is pastoraal-psychologisch en bemoedigend.  Hoewel het boek al in 1952 geschreven is en hier en daar ook gekleurd is door de context van totalitaire regimes en de vroege Koude Oorlog, is juist door de focus op de hoofdlijnen de inhoud tijdloos. Het bevat zeker ook voor vandaag nog een blijvende actualiteitswaarde. Daarom van harte aanbevolen.