Als banden knellen

De relatie tussen ouders en kinderen is misschien wel de meest fundamentele band die er bestaat. Maar wat gebeurt er wanneer deze band begint te knellen? Wanneer teleurstelling, onbegrip of zelfs een volledige breuk de overhand krijgt? In dit boek wordt dit gevoelige terrein met veel zorgvuldigheid door contextueel therapeut Jaap van der Meiden uitgewerkt.

Gebaseerd op de theorie van Ivan Boaszormenyi-Nagy en met Bijbelse principes reikt hij wegen van toenadering en herstel aan. Een kernthema is dat ouders en kinderen onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn door een "onverbrekelijke band", ook als de relatie verstoord is. Hij beschrijft gevoelens die vaak onuitgesproken blijven, zoals de teleurstelling van ouders die zich afgewezen voelen, het gevoelde gemis aan erkenning, het loyaliteitsconflict van kinderen die hun eigen weg willen gaan zonder de band te verliezen of het gevoel tekort te schieten. Het beschrijven van deze gevoelens kan al erkennend en troostend werken.

Complexe concepten worden toegankelijk en begrijpelijk gemaakt en regelmatig met herkenbare casussen geïllustreerd. Er is aandacht voor de balans tussen geven en ontvangen tussen generaties, voor loyaliteit die een plaats in het leven moet krijgen, het vijfde gebod en schuld en vergeving. Van der Meiden laat zien dat zelfs bij diepe verwonding en een verstoorde relatie het eren van ouders nog steeds mogelijk is. Het hele boek biedt veel nuance en ruimte. In alles sijpelt de erkenning doordat antwoorden afhankelijk zijn van de situatie, maar de lezer wordt daarnaast ook steeds aangesproken op zijn of haar rol en verantwoordelijkheid.

Geen partijdigheid of duiding van schuld, maar een evenwichtige onpartijdigheid waarbij zowel ouders als kinderen hun aandeel in de relatie krijgen toebedeeld. Bijzonder waardevol is ook de genuanceerde visie op vergeving. Zij wordt niet gepresenteerd als een eenmalige daad maar als een proces dat tijd vraagt. Er wordt zelfs waarschuwt dat te snel vergeven de schuldige de kans ontneemt om schuld te erkennen en te vereffenen. In de gehele inhoud toont de auteur zijn doorleefde psychologische ervaring en pastorale wijsheid.

De schrijfstijl is direct, persoonlijk en coachend. De lezer krijgt niet alleen informatie aangereikt maar wordt actief uitgenodigd tot zelfreflectie. Het boek is doordrenkt van hoop, zonder naïef te worden. De auteur erkent voluit dat sommige relaties ernstig beschadigd zijn en dat herstel tijd kost. Toch houdt hij vast aan de mogelijkheid van verbetering.

Vanuit zijn christelijke overtuiging gelooft hij dat God kansen geeft voor genezing. Tegelijkertijd beperkt de boodschap zich niet tot gelovigen; de relationele inzichten zijn universeel toepasbaar. Een mooie toevoeging is dat er een handreiking gedaan wordt aan pastoraal werkers en hulpverleners. Goed luisteren, verkennen en erkennen zonder partijdig te kiezen en daarbij ook de grenzen van je eigen hulp erkennen, worden als tools aangereikt.

Een aanrader voor wie de moed heeft om in de spiegel te kijken én de hand uit te steken naar herstel.